Araştırma, Sanat

Carmen Operası ve Hikayesi

Carmen dünyaca tanınan ve sevilen; aşk konusu ile edebiyata, müziğe, sahneye ve bizlere derin duygular kazandırmış ölümsüz bir eserdir.

Prosper Merimee ile ilgili görsel sonucu
Carmen romanının yazarı Prosper Merimee

Bu eser ile tanışmam karışık bir şekilde opera dinlerken birden karşıma çıkması ile oldu. Melodilerini duyar duymaz sanki daha önce dinlemişim gibi hissettim ve içimde hoş bir duygu oluştu.

Opera aslında Prosper Merimee‘nin Carmen adlı kısa romanından uyarlanmıştır ve Henri Meilhac ile Ludovic Halevy tarafından opera metni şeklinde yeniden düzenlenmiştir.

Carmen’in eşsiz melodilerini yataran ise ünlü Fransız besteci Georges Bizet‘tir ve eser 4 perdelik operadan oluşmaktadır.

Eserin ilk gösterimi 3 Mart 1875 yılında Paris’te Opera Comique’de yapılmıştır. Aşağıdaki görselden de göreceğiniz üzere cidden muazzam bir yer. (Ne zaman okuduğum bir romanda opera hakkında bir şeyler anlatılsa zihimde burası canlanıyor.)

İlgili resim
Opera Comique
Georges Bizet ile ilgili görsel sonucu
Georges Bizet

Bu ünlü operamızın bestecisi olan Georges Bizet 1838 ile 1875 (Carmen’in bestelendiği sene) yılları arasında otuz altı yaşında boğazındaki bir enfeksiyon sonucunda hayata gözlerini yummuştur. Bizet’in müzik hayatına baktığımız zaman, değeri sonradan anlaşılan diğer sanatçılarda olduğu gibi hep başarısızlıklar görürüz. İnsanlar, erken yaşta ölmesinin nedenini de bu başarısızlıklara bağlamışlardır. Carmen de başarısızlığa uğramış eserlerinden birisidir. Eser, Fransız operasının dönüm noktasıdır fakat zamanın şartlarına göre değerlendirecek olursak oldukça sert eleştiriler almıştır ve beğenilmemiştir. Konusu ağır, gerçekçi bir dramdır ve komik-opera olarak sınıflandırılmıştır. Daha sonrasında da Bizet’in ölümünün ardından trajedik bir şekilde Carmen dünya operasında herkes tarafından tanınan ve sevilen bir hale gelir. Şans işte.

carmen operası ile ilgili görsel sonucu

Operanın hikayesi 1830 yılları civarında İspanya’nın Sevil şehrinde geçer. Bir tütün fabrikasında işçi olarak çalışan çok güzel ve ateşli bir çingene kızı olan Carmen, eserin başkarakteridir.

Carmen, aşkta çok tecrübesiz olan asker onbaşı Don Jose‘yi kandırır. Onbaşı çılgınca bir aşkla tutulduğu güzel çingene kızı Carmen’in yüzünden öyle bir hayata adım atar ki yörenin başına ödül konmuş haydutlardan birisi haline gelir ve sırf bu ilişki yüzünden eski nişanlısını bırakır.

Fakat aşkını kullanmadaki serbestliği ile tanınan, kural ve yasa altına girmek istemeyen Carmen, bir boğa güreşcisi olan Escamillo ile aşk hayatına başlar. Onbaşı bunu öğrenince çılgına döner ve kıskançlığından Carmen’i öldürür.

Operanın sözleri ise şu şekildedir.

Aşk vahşi bir kuşa benzer
Ehlileştirmeyi deneyen
Pişman olur
Çağırman boşuna
Eğer istemiyorsa
Gelmez

Bir şey istenemez tehdit veya ricayla
Ne tatlı sözler yardım eder,ne de hışım
Kalan her şey boştur
O sussa bile
Ben iyiyim

Evet,iyi
Evet,iyi
Evet,iyi
Yalnızca cesaretli

Aşk bir çingeneye benzer
Kural tanımaz
Sen beni sevmesen bile
Ben seni severim
Ve seni seviyorum

Dikkatli ol
Sen beni sevmesen bile
Sen beni sevmesen bile
Ben seni seviyorum
Ve ben sevdim mi
Gerçekten severim
Dikkatli ol

Sen yakaladım sanarken
Kaçar gider kanatlarını çırparak
Onu boşuna ararsın
Endişelenmeyi bıraktığında
Gelir
Etrafını sarar

Yaklaşır
Kaçar
Sonra tekrar yaklaşır
Etrafını sarar
Sen onu isterken ortadan kaybolur
Ve ona sahip olduğunda
Seni yakalar

Sen de
Evet,sen
Sen
Dinle

Aşk bir çingeneye benzer
Kural tanımaz
Sen beni sevmesen bile
Ben seni severim
Ve seni seviyorum

Dikkatli ol
Sen beni sevmesen bile
Sen beni sevmesen bile
Ben seni seviyorum
Ve ben sevdim mi
Gerçekten severim
Dikkatli ol

bernaoduncu

Belki hiçbir şey. Var olmakla meşgul...

Bunları da okumalısın!

3 Comments

  1. çok güzel bir yazı olmuş keyifle okudum teşekkürler.

    1. ne demek 🙂

  2. ERDEM GOKDEMIR says:

    gittiğim ilk operaydı Carmen anılarım canlandı

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir